Gaza Unplugged afl.161: Ontmoet de Hamas-miljonairs

Het Andere Gaza dat niemand mag noch wil zien

De leiders van Hamas maken gebruik van iedere mogelijkheid om olie op het vuur te gooien. Ook al raken hun doelen steeds meer uit zicht: ze geven de gewapende strijd met Israel niet op. Gaza is dichtbevolkt, veel Gazanen hebben geen werk en de waterproblematiek is groot.

Intussen wordt het vermogen van Hamas geschat op zo’n 500 miljoen dollar. In Gaza wonen tevens tussen de 600 en 1200 miljonairs, die genieten van een luxe leven voor zichzelf. Dit is hoe de hoogste leiders in Gaza profiteren van de situatie op de Gazastrook.

De tegenstelling tussen de armoede van Gaza-stad en de leiders van de Gazastrook die zich laten fotograferen in luxueuze huizen en hotels is groot. De meerderheid van de grondleggers van Hamas was arm: het waren zonen van ouders die opgroeiden in vluchtelingenkampen.

De grondleggers waren echter van De Moslimbroederschap, waardoor een constante stroom aan buitenlands geld begon te stromen, eerst vanuit Syrië en Saudi Arabië in Hamas een potentiële speler zagen in het gebied. Later kwam er ook geld uit Iran en Qatar, wat tot op de dag van vandaag Hamas’ belangrijkste sponsoren zijn. 

Vóór 2015 stonden Saoedi-Arabië, Algerije, Soedan en andere Golfstaten toe dat Hamas hun zakelijke en banksectoren gebruikte om geld in te zamelen dat later zou kunnen worden gebruikt voor zijn terroristische activiteiten. Maar van 2015-2016 veranderden de Saoedi’s hun positie, waardoor Hamas het grootste deel van zijn investeringsactiviteiten naar Turkije verplaatste.

Algerije blijft een belangrijke bron van inkomsten uit buitenlandse investeringen voor Hamas, aldus het rapport. “Hamas heeft ervoor gekozen om zijn geheime investeringsportefeuille in Turkije te beheren vanwege het zwakke financiële systeem in Turkije, waardoor Hamas zijn witwasactiviteiten en belastingschendingen voor de regelgevende instanties kan verbergen”, meldde Double Check.

Vlak nadat Hamas de macht op de Gazastrook had overgenomen, namen de leiders controle over de meest lucratieve onderdelen van de lokale economie. Hamas-loyalisten namen het monopolie over brandstoffen, telecommunicatie en vastgoed over. Maar het bleef niet bij strategische controle over elk aspect van de Gazaanse economie en de geldstroom van donoren naar de Gazastrook.

Video: De welvarende economie van Gaza: Al Jazeera laat een kant van Gaza zien die westerse media niet willen zien 

Fondsenwerving
De fondsenwervers van Hamas zijn berucht: niet alleen omdat zij geld ophalen om grootschalig terrorisme te bekostigen, maar ook om de forse bedragen die zij weten binnen te halen. Vanaf begin jaren ’90 begonnen mannen die ‘De Moslimbroederschap in Palestina’ zogenaamd een warm hart toedroegen geld op te halen in het Westen.

Een van deze fondsenwervers was Dr. Musa Abu Marzook, destijds de nummer twee van Hamas. Hij haalde geld op bij vermogende moslims, terwijl hij ook een aantal bankondernemingen opzette. Zo werd hij zelf een conglomeraat die leningen uitgaf en met het opgehaalde geld speculeerde op de aandelenbeurs.

Marzook werd uiteindelijk in Amerika veroordeeld voor zijn terreurbanden en fraude, maar na slechts twee jaar weer vrijgelaten. Hij kwam uit de gevangenis met enkele miljoenen op zijn persoonlijke rekening. Inmiddels wordt zijn vermogen geschat op zo’n twee miljard dollar.

Voor zowel geld van statelijke donoren als individuele geldschieters geldt een perverse prikkel: hoe armer de gewone Palestijn blijft, hoe meer hulpgeld er komt dat het Hamas-leiderschap voor zichzelf kunnen ‘afromen’. 

Smokkelen voor je geld
De vraag waar de Hamas-functionarissen hun geld vandaan haalden, legt het corrupte systeem bloot dat door Hamas wordt gebruikt door zijn controle over de geldpijpleidingen in de Gazastrook. Het grootste deel van het geld dat in de zakken van mensen in de Gazastrook ging, werd verkregen door tunneldeals en het creëren van een bloeiende smokkelmarkt.

Men moet zowel voor het gebruik van de tunnels alsmede voor de toegang tot de markt tot wel 20% ‘belasting’ betalen. Hierbij wordt aangenomen dat het smokkelen van wapens, drugs, goud, voertuigen en mensen honderden miljonairs heeft gecreëerd in de Gazastrook. Het geld dat wordt verdiend in deze smokkelmarkt verdwijnt in slechts enkele zakken.

De exploitant van de smokkeltunnels aan de Egyptische kant is niemand minder dan de nummer twee van de Moslimbroederschap, Khairat el-Shater. Zijn connectie met Hamas was ogenschijnlijk voor islamitische religieuze doeleinden, maar ze bouwden een welvarend bedrijf, dat fenomenale winsten oplevert. 

Dekmantelbedrijven
Met alleen buitenlandse gelden zou Hamas zich echter heel afhankelijk maken. Daarom doen de Hamas-miljonairs ook binnen-en buitenlandse investeringen. De Gazaanse Hamas-getrouwe elite heeft vele binnen- en buitenlandse bedrijven en investeert tevens naar hartenlust in vastgoed.

Op satellietbeelden zijn de vele villa’s met zwembaden langs de Gazastrook duidelijk te ontwaren. Op Facebook worden riante villa’s in de mooiste wijken van Gaza voor koffers cash verkocht. Maar ook ver buiten Gaza hebben de Palestijnse leiders hun bezit veilig gesteld.

Uit inlichtingeninformatie blijkt dat Hamas vanaf het begin van de jaren 2000 tot 2018 zo’n 40 commerciële bedrijven in Turkije, de VAE, Saoedi-Arabië, Jordanië, Algerije en Soedan controleerde. Uit onderzoek van Double Check blijkt dat de meeste betrokken bedrijven zich bevinden in de vastgoed- en infrastructuursector. Via die bedrijven beheert Hamas enorme projecten en heeft het een betrouwbare manier om ongeveer 500 miljoen dollar aan activa te verbergen, aldus het artikel.

In totaal zijn er negen Hamas-medewerkers die lid zijn van meer dan 18 bedrijven. Eén medewerker bekleedt sleutelposities in maar liefst 13 verschillende bedrijven, die allemaal worden beheerd door de geheime investeringsportefeuille van Hamas. Vanwege het feit dat Hamas deze activiteiten niet in de openbaarheid wilt hebben, zijn de constructies soms erg complex.

Zo heeft het bedrijf  Trend Gyo vijf dochterondernemingen in Turkije. Trend Gyo (ook wel bekend onder de naam Anda Gayrimenkul) is een Turkse vastgoedbellegingsmaatschappij en is geheel in handen van Hamas. Het onderzoek van Double Check stelt: “Hoge functionarissen in de beleggingsportefeuille hebben dubbele, vaak hoge posities in alle vijf de bedrijven.”

De leider van Hamas’ wereldwijde inspanningen voor buitenlandse investeringen is Ahed Sharif Abdullah Odeh, die werd geboren in Jordanië. Odeh is een van de zes Hamas-medewerkers die partners zijn in het Turkse bedrijf Uzmanlar Co. en zitting hebben in de Raad van Bestuur. Uzmanlar Co. is een bouwbedrijf en dochteronderneming van Anda Gayrimenkul, opgericht in 2001. Ahmad Jahleb is daar CEO, ook een Hamas-medewerker. Odeh zou volgens Double Check een sleutelfunctionaris zijn bij ongeveer negen dekmantelbedrijven van Hamas.

Hamas beschouwt zijn geheime portefeuille als een strategische verzekeringspolis, die het indien nodig toegang geeft tot honderden miljoenen dollars, zonder dat de omvang of de bron van de fondsen wordt onthuld.

Gazaanse rich and famous
Naast de genoemde Marzook en el-Shater brengt Hamas dus nog honderden, zo niet duizenden miljonairs voort. Zo bezig de familie Al Danaf twee blinkende hypermalls, beide gelegen in een zogenaamd ‘vluchtelingenkamp’. Alaa Al-Danaf is een hoge Hamasleider, en tevens waarschijnlijk de ondernemer achter de Al Danaf Hypermall in ‘vluchtelingenkamp’ Nuseirat, tegenwoodig een chique winkelgebied van Gaza-stad. en de bijbehorende luxe supermarkt Meat City.

Zelf wonen de hoge leiders niet in deze buurten, maar resideren in extravagante villa’s. Als Hamas-getrouwen niet als God in Frankrijk kunnen vertoeven, zoals bijvoorbeeld in Turkije, dan vinden ze langs het water op de Gazastrook een rustige plek. Vanuit die plek is Hisham Yunis Ichiyeh Qafisheh een van de schakels tussen Hamas in Gaza en het globale apparaat. Hij speelt een sleutelrol in maar liefst negen dekmantelbedrijven voor Hamas in het buitenland.

Alhoewel de Hamas-kopstukken cameraschuw zijn, verraden hun zonen en dochters soms hun schandaleuze rijkdommen. Zo kon de dochter van het hoofd van de Hamas-militie in Gaza, brigadier-generaal Naim al-Ghoul, zich niet inhouden om enkele foto’s van haar Eid Al Fitr te delen op Instagram. Ghoul’s collega Abu Majd, hoofd van een Hamas-inlichtingendienst, kocht voor zo’n €2400 euro een gouden ketting voor zijn vrouw, bij een juwelier in vluchtelingenkamp Shati, tegenwoordig deels een strandpromenade van Gaza-stad, deels nog steeds sloppenwijk. Dit soort beelden levert een zeldzaam inkijkje op en laat het beeld over Gaza kantelen. 

Hamas heeft zich een unieke positie verworven in de ministaat die Gaza effectief is. De leiders van Hamas profiteren van de huidige situatie, waarvoor ze Israel de schuld geven. Hamas is een niet-statelijke actor dat een groot gedeelte van zowel het zwarte als het witte gedeelte van de Gazaanse economie controleert met geweld en politieke druk. Dit rebellenbestuur (in de literatuur ook wel ‘rebel governance‘ genoemd) profiteert zelf van de status quo ten aanzien van Israel en heeft volgens verschillende experts geen belang bij het veranderen van deze lucratieve situatie.  

Te midden van al deze rijkdom leeft de gemiddelde inwoner van Gaza nog steeds van minder dan €500 per jaar. 

Bronnen:

  • naar een artikel van Jos Hummelen “Ontmoet de Hamas-miljonairs” van 12 mei 2022 op de site van Het Centrum Informatie en Documentatie Israël (CIDI)

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.