80 jaar geleden: Poolse burgers vermoordden honderden Joden in Jedwabne pogrom

Herdenkingsmonument voor de Jedwabne Pogrom

Minstens 340 Joodse mannen, vrouwen en kinderen werden vermoord in de Jedwabne Pogrom in Polen op 10 juli 1941.Jedwabne stond tussen 1939 en 1941 onder Sovjetregering toen de Duitsers de controle over het gebied heroverden. 

De pogrom werd uitgevoerd door Poolse mannen uit de omgeving en officieel waren er geen Duitsers aanwezig, hoewel getuigenverklaringen uit die tijd de Duitse politie in Jedwabne plaatsten op de ochtend van de pogrom. 

De pogrom begon op het marktplein in het centrum van de stad, waar de Polen enkele tientallen Joodse mensen uit de menigte selecteerden en hen dwongen een standbeeld van Lenin op het stadsplein te vernietigen. 

Daarna trokken ze naar een open gebied waar de Polen de door hen uitgekozen Joden gingen vermoorden en begraven. Later diezelfde dag dreven zij de overgebleven Joodse inwoners de stad uit en joegen hen een schuur in, die ze vervolgens in brand staken. Ze werden levend verbrand. Vele andere Joden werden afgemaakt met bijlen en knuppels of verdronken.

Jedwabne, 10 juli 1941. Een paar honderd Polen kijken toe hoe de schuur uitbrand waarin vele Joden, mannen, vrouwen en kinderen, werden opgesloten en levend verbrand

In 1949 vervolgde de Poolse communistische regering de schuldigen voor verraad en moord. Sindsdien hebben Poolse functionarissen  de schuld voor het aanzetten tot het bloedbad bij de Duitsers gelegd, maar Joodse overlevenden hebben benadrukt dat de Poolse moordenaars erg voldaan waren dat ze die moorden helemaal zelf hadden uitgevoerd.

Naar schatting werden die dag 340 Joden vermoord, hoewel men denkt dat het aantal hoger kan zijn en er wellicht wel 1000 Joden werden vermoord die dag.

De pogrom bleef grotendeels onopgemerkt tot 2000, toen een nieuw onderzoek naar het bloedbad werd uitgevoerd door het Institute of National Remembrance (INR), een groep die onderzoek doet naar “nazi- en communistische misdaden gepleegd tussen 1917 en 1990”, aldus hun website. 

In 2003 werd de zaak afgesloten met de uitspraak dat de pogrom was gepleegd door Polen onder aanmoediging van de Duitse bezetters. Zij wilden tegenover de nazi’s bewijzen dat ze ook de Joden wegwilden en konden vermoorden.

Een herdenkingsmonument werd opgericht op de begraafplaats op de 60e verjaardag van de pogrom, en de toenmalige president van Polen, Aleksander Kwaśniewski, sprak tijdens het evenement en verontschuldigde zich “uit eigen naam en namens die Polen wiens geweten werd geroerd door wat er was gebeurd hier 60 jaar geleden”, aldus het Museum voor Geschiedenis van Poolse Joden.

Voorafgaand aan de Holocaust was naar schatting 40% van de bevolking van Jedwabme joods. De stad had een geschatte totale bevolking van ongeveer 2.800 mensen. De INR meldde dat ongeveer 100-125 Joden die dag aan de pogrom konden ontsnappen, hoewel de meesten later werden overgebracht naar het getto van Łomża en van daaruit naar het concentratiekamp Auschwitz.

Bronnen:

  • naar een artikelOn this day: 340 Polish Jews killed in 1941 Jedwabne pogrom” van 10 juli 2021 op de site van The Jerusalem Post

Geef een reactie

Gelieve met een van deze methodes in te loggen om je reactie te plaatsen:

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.