160ste verjaardag van de geboorte van Theodor Herzl, de geestelijke vader van het Zionisme

Herzl was een baanbrekende leider die, dankzij zijn visie, daden en persoonlijkheid, na tweeduizend jaar ballingschap een geweldige ommekeer in het joodse leven heeft gebracht.

Herzl richtte de zionistische beweging op, bedacht en effende een pad naar ‘politiek zionisme’, dat pleitte voor het bereiken van een internationaal verdrag (Handvest) voor het recht van het Joodse volk op de staat Israël, en de basis legde voor de oprichting van de staat Israël.

Herzl werd op 2 mei 1860 geboren in een traditioneel gezin in Boedapest, de hoofdstad van Hongarije. Hij ging naar de joodse school, een seculiere school en vervolgens naar een protestantse middelbare school waar ongeveer de helft van zijn mede-leerlingen joods was. Later studeerde Herzl rechten aan de Universiteit van Wenen en op 24-jarige leeftijd behaalde hij een diploma rechten.

Hij schrijft theatervoorstellingen, naast zijn werk als vaste correspondent in de populaire Weense krant Neue Freie Presse . Hij werd later aangesteld als correspondent in Parijs, schreef een eerste artikel over antisemitisme en publiceerde het toneelstuk ‘Het Joodse Getto’.

Na deze publicaties over het joodse probleem, behandelde hij als journalist het proces van Dreyfus in Parijs, keerde daarna terug naar Wenen en werd literair redacteur van de krant. Het verslaan van de Dreyfus Affaire deed hem inzien dat de de assimilatie van de Jood in Europa een verloren zaak was (plaatje hierboven).

In 1895 ontwierp Herzl een oplossing voor een nationaal huis voor het Joodse probleem en deed een beroep op de rijke Joden in de hoop dat ze hem zouden helpen door hun invloed en financiën te gebruiken. Toen zijn hoop werd teleurgesteld, deed hij een beroep op het grote publiek (1896) door de publicatie van zijn boek “Der Judenstaat” (De Joodse Staat):

De Joden die een staat wensen, zullen het hebben. We zullen eindelijk als vrije mensen op onze eigen grond leven en vredig sterven in onze eigen huizen. De wereld zal worden bevrijd door onze vrijheid, verrijkt door onze rijkdom, vergroot door onze grootheid. En wat we daar ook proberen te bereiken voor ons eigen welzijn, zal krachtig en gunstig reageren voor het welzijn van de mensheid.

Herzl begon diplomatieke contacten te leggen om zijn plan te verwezenlijken. Als middel om de door hem gestelde organisatie- en beleidsdoelen te bereiken, richtte hij de krant “Die Welt” (‘De Wereld’) op. In 1897 riep Herzl het eerste zionistische congres in Bazel bijeen en richtte de zionistische organisatie op als het orgaan van de zionistische beweging.

Tot 1901 waren zijn inspanningen gericht op de oprichting van de zionistische beweging. Hij was voorzitter van de zionistische congressen (tweede tot en met vijfde), richtte de Anglo-Palestina Bank (later de Nationale Bank) op als een financieel instrument voor de activiteiten van de zionistische organisatie en richtte het Joods Nationaal Fonds op als een manier om land in te kopen. Hij bezocht ook de landbouwkolonies in Israël om de behoeften in het land nader te bekijken.

In zijn laatste jaren werkte Herzl krachtig en met gevoel voor aura om het Europese jodendom te redden. Hij publiceerde zijn boek “Altneuland” (‘Oude Nieuwe Land’), verlegde de focus van politieke activiteiten van Turkije en Duitsland naar het VK en onderhandelde met de Britse regering over vestiging in het noorden van de Sinaï.

Na de Chisinau-rellen ontmoette hij de Russische premier en minister van Binnenlandse Zaken in een poging de situatie te verlichten en immigratie naar Palestina in samenwerking met de Turken mogelijk te maken. Vervolgens onderzocht hij het Britse voorstel voor Oeganda als een “spoedopvang” die Joden zou redden – in een poging “een voet tussen de deur te steken” van deze politieke prestatie, namelijk de erkenning van het recht van Israël op een nationaal huis, om verdere erkenning van het recht op Palestina te bewerkstelligen.

Het vermoeiende werk, plus het negeren van zijn zwakke gezondheid en de ernstige spanningen, onder meer als gevolg van het Oeganda-plan, overmeesterden Herzl en hij stierf in Wenen op donderdag 3 juli 1904 op nauwelijks 44-jarige leeftijd .

Herzl stichtte en ontwikkelde het politieke zionisme, maakte de weg vrij voor het vervullen van de ambities van eerdere denkers en stichtte de instrumenten voor de oprichting van de staat Israël.

Op 2 november 1717 werd de Balfour-verklaring afgegeven – direct na de activiteiten van Herzl – aangenomen door de Volkenbond. Dit besluit van de Volkenbond en de exclusieve nationale rechten die het aan het Land van Israël verleent, zijn vastgelegd in het VN-Handvest (artikel 80).

Op 29 november 1947 besloot de Algemene Vergadering van de Verenigde Naties om een ​​Joodse staat in het Land van Israël te vestigen en op 14 mei 1948 werd de oprichting van de Joodse staat afgekondigd.

De stoffelijke resten van Herzl werden in augustus 1949 van Wenen naar Jeruzalem overgebracht en hij werd begraven op de berg Herzl. Op de 100ste verjaardag van zijn dood werd er een wet aangenomen die zijn verjaardag herdenkt.


Bronnen:

♦ naar een artikelHerzl – Beyond the State Contract” op de site van Im Tirtzu

♦ een artikel op deze blog “Hoe de Dreyfus Affaire het Zionisme triggerde en de heroprichting van de Joodse staat inluidde” van 26 september 2018 en een artikel “Theodor Herzl 120 jaar geleden: ‘Vandaag heb ik de Joodse staat gesticht’” van 28 mei 2018

♦ naar een artikel van Werner Keller “De Zaak Dreyfuss” en “Theodor Herzl en het zionistencongres in Basel” in zijn boek “Und wurden zerstreut unter alle völker” uitgegeven in 1966 door Droemer/Knaur; ISBN-13: 978-3426044766

2 gedachtes over “160ste verjaardag van de geboorte van Theodor Herzl, de geestelijke vader van het Zionisme

  1. Redactie, 2 foutjes:
    2 mei 1960 moet zijn 2 mei 1860
    160ste verjaardag moet zijn 140ste verjaardag

    Like

Reacties zijn gesloten.