Film ‘Quezon’s Game’: Hoe de Filipijnen meer dan duizend Joden van Hitler hebben gered

Plaatje hierboven: De gebroeders Frieders met Duits-Joodse vluchtelingen in Manila tijdens WOII die dankzij de visa’s van de Filipijnse president Quezon konden ontkomen aan nazi-vervolging en Holocaust [beeldbron: ANCX]

Een minder bekend historisch evenement dat plaatsvond tijdens het bestuur van president Manuel L. Quezon (1878-1944) is het onderwerp van de film Quezon’s Game. Geregisseerd door Matthew E. Rosen en geproduceerd door ABS-CBN’s Star Cinema, ging de film op 29 mei 2019 in première.

Quezon’s Game vertelt het verhaal van Quezon’s rol in het helpen van meer dan duizend Joden om aan de Holocaust te ontsnappen door Amerikaanse autoriteiten te overtuigen Filipijnse visa af te geven aan de vluchtelingen. “Het medeleven van president Quezon [met de Joden] is te vergelijken met Oskar Schindler, de Duitse industrieel die de film Schindler’s List (1993) inspireerde”, aldus een persbericht.

Het was in de late jaren 1930 dat Adolf Hitler begon met systematisch zes miljoen Joden af te slachten tijdens de Holocaust. Terwijl andere wereldleiders het lot van joodse vluchtelingen negeerden, creëerde Quezon – ondanks oppositie – een open-deurbeleid dat bedoeld was om meer dan 10.000 joden in het land te verwelkomen, hoewel hij oorspronkelijk van plan was duizenden meer te verwelkomen.

De Filipijnen gaven aanvankelijk 10.000 visa af, maar de plannen werden stopgezet toen Japan de Filipijnen binnenviel en bezette tijdens de Tweede Wereldoorlog. Uiteindelijk bereikten slechts ongeveer 1.200 Joden de kust van het land.

De trailer van de film bevat deze uitwisseling tussen vice-president Sergio Osmena, Sr., gespeeld door Audie Gemora, en Quezon, gespeeld door Raymond Bagatsing:

Vice-President Sergio Osmena: “Mijnheer de President, waarom doet u dit? Het is niet zo dat we de Joden moeten kleineren, maar moeten de Filippino’s zich hierover zorgen over maken?” President Quezon: “Ik kan geen oogje dichtknijpen, Sergio. … Dit zijn de Filipijnen. We zullen het opnemen tegen Hitler.”

Officiële trailer “Quezon’s Game” (2019)

Poker en sigaren
In een opmerkelijke humanitaire actie vergemakkelijkte Quezon, in samenwerking met de Hoge Commissaris van de Verenigde Staten, Paul V. McNutt, de binnenkomst in de Filipijnen van Joodse vluchtelingen die fascistische regimes in Europa ontvluchtten. Quezon en McNutt stelden voor om 30.000 vluchtelingenfamilies op Mindanao te vestigen.

Nog eens 30.000 tot 40.000 vluchtelingen zouden gevestigd worden op Polillo. Quezon gaf, als een lening van 10 jaar aan het Joodse Vluchtelingencomité van Manilla, land naast het familiehuis van Quezon in Marikina. Uiteindelijk bereikten ‘slechts’ 1200 Joodse vluchtelingen het verre land nadat Japan de Filipijnen veroverden en bezetten.

Het opmerkelijke verhaal van het verre land dat een van de weinige was dat zijn deuren opende voor joden die vluchtten voor de nazi’s, kreeg zowel in de VS als in Israël aandacht, zei ambassadeur Nathaniel G. Imperial op een herdenkingsbijeenkomst in Yad Vashem in 2015.

Misschien vanwege de enorme omvang van de brutaliteit van de Japanse verovering van de Filipijnen, ging het nobele verhaal over de redding van Duitse en Oostenrijkse joodse vluchtelingen verloren in het stof van de geschiedenis en levendig nieuw leven ingeblazen door twee kleindochters van mannen in het buitengewone team.


Plaatje hierboven: De eerste synagoge op de Filipijnen ‘Tempel Emil’ werd in 1922 gebouwd in Manila. Maar in tegenstelling tot die nieuwe Filipijnse joden, heeft Tempel Emil de oorlog of de Japanse bezetting van de eilanden niet overleefd. Japanse troepen gebruikten de synagoge om munitie op te slaan en brandde uiteindelijk af tot aan de grond tijdens de Slag om Manila in 1945. Toen werden ca. 100.000 Filippino’s vermoord, waaronder tevens 67 Duits-Joodse vluchtelingen die nazi-Duitsland en de Holocaust waren ontvlucht. Hieronder: Pesach feest in Manila van 8 april 1925 [beeldbron: JTA]

De reddingsoperatie, die misschien nooit tot stand zou zijn gekomen, ware het niet dat alle belangrijke mensen betrokken pokerspelers waren. Naast Quezon omvatten ze de vijf Frieder-broers – Morris, Herbert, Philip, Henry en Alex – die een sigarenhandel hadden in Cincinnati, maar die aanvankelijk naar Manila waren gegaan om tabak van de Filippijnen te halen, daarna sigaren kochten en zich later ontfermden over de productie van sigaren.

De andere pokerspelers waren Paul McNutt, hoge commissaris van de VS en voormalig gouverneur van Indiana, en een Amerikaanse kolonel genaamd Dwight Eisenhower, die stafchef was van generaal Douglas MacArthur en die in januari 1953 de 34e president van de VS werd.

Geschokt door de wetten van Neurenberg, die in 1935 werden geïntroduceerd en die joden hun Duitse staatsburgerschap ontnamen, waardoor ze vluchtelingen en bannelingen in hun eigen land werden, en zich ervan bewust dat de meeste landen hun deuren voor immigratie sloten en hun immigratiequota verminderden, bedachten de gebroeders Frieder een plan om duizenden joden te redden.

Omdat Quezon, McNutt en Eisenhower allemaal zeer principieel waren op het gebied van leven en dood, was het inschakelen van hun samenwerking relatief eenvoudig. Quezon was zelfs bereid om niet alleen vele duizenden vluchtelingen op te nemen, maar ook uit te nodigen om te blijven en te helpen bij de ontwikkeling van de Filippijnen.

In de volgende documentaire film ‘Rescue in The Fillipines‘ van de Star Foundation wordt het hele verhaal verteld:

Rescue In The Philippines” (2013)
Ontsnapt aan de Holocaust – Duitse ondertitels


Bronnen:

♦ naar een artikel van Zsarlene B. Chua “How the Philippines saved more than a thousand Jews from Hitler” van 21 mei 2019 op de site van Business World

♦ naar een artikel van Manuel L. Quezon III “Jewish Refugees and the Philippines, a timeline: nationalism, propaganda, war” van 30 mei 2019 op de site van ABS/ANCX

♦ naar een artikel van Masha Leon “How Poker And Cigars Helped Save Jews In The Philippines” van 19 april 2013 op de site van The Forward

♦ naar een artikel van Greer Fay Cashman “Yad Vashem conference reveals Philippine efforts to save Jews during Holocaust” van 25 november 2015 op de site van The Jerusalem Post

Geef een reactie

Gelieve met een van deze methodes in te loggen om je reactie te plaatsen:

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.