Israëlisch Judaïsme: portret van een culturele revolutie in de Joodse natiestaat

Veteraanonderzoeker professor Camil Fuchs en onderzoeker Shmuel Rosner onderzoeken Joods zijn versus Israëlisch zijn. Hun studie vindt een gestage daling van het niveau van beleving onder religieuze Israëliërs, maar ook een affiniteit voor religieuze rituelen onder seculiere Israëli’s.

Professor Camil Fuchs bracht de statistische analyse. Onderzoeker Shmuel Rosner bracht de theorie. Hun studie – een poging om de componenten van een nieuwe, revolutionaire cultuur te identificeren – is als het kraken van een code. “Israelisch Judaïsme” is de codenaam. Het klinkt misschien bekend, cliché zelfs, maar niemand heeft het voor hen gekraakt.

In hun nieuwe boek “#IsraeliJudaism: A Portrait of a Cultural Revolution” (boekomslag hiernaast), argumenteren zij dat 55% van de Joodse Israëliërs deze code delen.

Ze interviewden 3.005 Israëliërs en zorgden ervoor dat de demografie van het geslacht, de leeftijd en de religieuze observatie de algemene bevolking accuraat vertegenwoordigde (in overeenstemming met het Centraal Bureau voor Statistiek aka CBS). De geïnterviewden beantwoordden 300 vragen in de eerste ronde en 100 aanvullende vragen in de tweede ronde. Het onderzoek is nog steeds aan de gang en duizenden blijven deelnemen.

De cijfers liegen niet: de Israëlische stammen komen steeds dichter bij elkaar. Het observerende Israëlische Jodendom is aan het eroderen. Het traditionele Israëlische Jodendom is aan het eroderen. Het seculiere Israëlische Jodendom is eveneens aan het eroderen. Al deze erosie heeft een vacuüm gecreëerd, waardoor er vraag is naar een nieuw type Jodendom.

Fuchs en Rosner stelden vragen over het nationale spectrum (over onderwerpen als verplichte militaire dienst en het observeren van een moment van stilte op de herdenkingsdag voor gevallen soldaten) en over het religieuze spectrum (over onderwerpen als soorten begraven en observeren van Soekkot).

Ze verdeelden de geïnterviewden – een zeer representatieve steekproef van Israëlische Joden – in vier groepen: Israëli’s, Joden, Joodse Israëli’s en universelen. De eerste groep Israëli’s legt de nadruk op nationale onderwerpen, maar zetten traditie opzij. De Israëli’s omvatten 15% van de bevolking. In de vroege stadia van de studie noemden Rosner en Fuchs hen de Kanaänieten.

De tweede groep, de Joden of conservatieven, bestaat uit 17% van de Israëli’s. Leden van deze groep leggen de nadruk op traditie, maar houden nationale rituelen tot een minimum beperkt. (Ze overlappen waarschijnlijk met de ultraorthodoxe bevolking.) De derde groep zijn de universelen, die weinig interesse hebben in de Joodse traditie en ook in het Joodse nationalisme. Deze groep is de kleinste, bestaande uit 13% van de bevolking.

Deze drie groepen vormen echter minder dan de helft van de bevolking, eigenlijk slechts 45%. De grootste en meest dominante stam die ze vonden, is wat Rosner en Fuchs typeerden als Joodse Israëli’s. Deze Joodse Israëli’s kunnen religieus of seculier zijn volgens de oude definities, maar deze definities zijn vandaag niet van toepassing, argumenteren zij.

Deze fascinerende groep bestaat uit 55% van de relevante bevolking – ze houden zich bezig met Joodse en Israëlische rituelen en tradities. Ze gehoorzamen geen rabbijn of de wetten van het Jodendom, maar ze schuwen traditie niet en zijn niet volledig seculier.

Een Joodse Israëliër is iemand die vrijdagavond een zegen zegt, een Israëlische vlag zwaait op Onafhankelijkheidsdag en vindt het belangrijk om Joods te zijn, zelfs zonder alle wetten van het Jodendom na te leven. Een Joodse Israëliër is seculier maar neemt de Pesach (Joodse Pasen) en Poerim waar.

Wie is Jood?
Een definitie geven wie of wat een Jood is, is geen futiliteit en hoe je die ook definieert, zal je altijd op een groot aantal pijnlijke [Joodse] tenen trappen. Persoonlijk sluit ik mij het nauwste aan bij de definitie van Andrew White, die al bijna even divers is als het Joodse volk zelf:

De Joden zijn een volk, geen ras. De Joden bestaan uit vele rassen en etnische groepen, die op verschillende wijzen uitdrukking geven aan hun identiteit. Dat kunnen religieuze, seculiere of culturele Joden zijn. Dat kunnen ook ashkenazische of sefardische Joden zijn, conservatieve of liberale Joden, of Joden van uiterst links tot uiterst rechts. Het kunnen ook combinaties zijn van een of meerdere van deze. Voor vele Joden is Judaïsme helemaal geen religieuze identiteit. En voor vele Israëli’s is een ‘Israëli’ zijn, thans de enige vorm van hun Joodse identiteit.

Allemaal Israëliërs in de IDF


Bronnen:

♦ naar een artikel van Emily Amrousi “Who is the Israeli Jew?” van 21 december 2018 op de site van Israel Hayom

♦ naar een artikel van Shmuel Rosner “Jewsraelis: A Cultural Revolution” van 19 december 2018 op de site van The Jewish Journal

♦ een artikel op deze blogOpmerkelijk: bijna 66 % Israëlische Joden zegt seculier of ‘niet zo religieus’ te zijn” van 5 september 2018

2 gedachtes over “Israëlisch Judaïsme: portret van een culturele revolutie in de Joodse natiestaat

Reacties zijn gesloten.