Assad mag dan wel de Syrische Golan hebben heroverd, ’t is wel Iran dat aan de touwtjes trekt

De evacuatie van enkele honderden Syrische rebellen uit het Beit Jinn-gebied aan de Syrische zijde van de Golanhoogvlakte in het weekend plaatst Israël in een oud-nieuwe positie aan de grens. Assad’s leger bevindt zich opnieuw aan het veiligheidshekken (plaatje hierboven), net zoals het dat was van 1967 tot 2011.

Plaatje hierboven: Een IDF-voertuig rijdt over de weg die parallel loopt aan de grensafscheiding tussen de Israëlische en Syrische regio’s van de Golanhoogte, 19 juli 2017 [beeldbron: AFP/Menahem Kahana]

In de zuidelijke Golan blijven een paar weerstandsnesten achter van aanhangers van Islamitische Staat (ISIS/Daesh), met name het salafistische Khalid Ibn Walid Leger zoals ze lokaal bekend zijn, maar verder hebben de Syriërs de controle over de grens met Israël bijna volledig heroverd.

Aan de andere kant zijn er geen gematigde krachten die een zekere relatieve samenwerking met Israël zouden handhaven of de sjiitische of soennitische extremisten op afstand houden. De daadwerkelijke evacuatie vond stilletjes plaats en de bussen die bijna alle rebellen en hun aanhangers vervoerden, hebben zich al van de hellingen van de berg Hermon naar het laatste bastion van de (relatief) gematigde oppositie in het Idlib-gebied begeven.

Deze ogenschijnlijk bekende aanwezigheid – een leger van Syrische regulieren, gedisciplineerd en gebonden aan voorschriften, die de noodzaak van het Damascus-regime om de zaken stil te houden begrijpt – luidt ogenschijnlijk stabiliteit in. Maar dat is slechts oppervlakkige schijn. In de afgelopen jaren is de Syrische president Bashar Assad gedwongen geworden om terrein af te geven aan sommige Irakese sjiitische milities, aan Hezbollah en belnagrijker nog aan de Iraanse Revolutionaire Gardes (IRGC). Zijn regime werd gered door hun tussenkomst en hij is hen letterlijk zijn leven verschuldigd, zowel fysiek als politiek.

Assad zal gedwongen worden om de sjiitische halve maan een voet aan de grond te laten zetten in het grensgebied en mag zelfs blij zijn dat het dat nog kàn doen. De aanwezigheid van Hezbollah op de grens is niets nieuws. De stad Khader aan de kant van de Hermon is de afgelopen jaren bekend geworden als een broeihaard van steun voor Assad, omringd door soennitische rebellen.

Hezbollah slaagde erin om een ​​militaire infrastructuur in de stad te bouwen om aanvallen tegen Israël uit te voeren, zoals blijkt uit de moord op zijn agenten tijdens het uitvoeren van deze activiteiten. De belangrijkste onder hen bevonden zich Jihad Mughniyeh, de zoon van Imad Mughniyeh, een topleider van Hezbollah werd in 2008 in Syrië gedood door een autobom en tevens ook een Iraanse generaal.

Op 19 december 2015 werd ook de Libanees Samir Kuntar uitgeschakeld, de terrorist die vele jaren opgesloten zat in een Israëlische gevangenis voor het vermoorden van een Joodse familie in Nahariya, maar die vervroegd werd vrijgelaten in een gevangenenruil met Hezbollah in 2008. De aanslag op Kuntar in de buurt van Damascus werd opgeëist door het Vrije Syrische Leger maar zou in werkelijkheid  uitgeschakeld zijn door Israël te midden van diens pogingen om een ​​structuur in de buurt van Khader op te zetten voor het aanvallen van Israël.

De Iraanse Revolutionaire Gardes (IRGC) zal veel minder voorzichtig zijn om de zaken aan de grens stil te houden dan de troepen van Assad. Het is mogelijk dat ze actief proberen om de situatie langs de grens te destabiliseren om onder andere de oorlog te voorkomen in Libanon naast andere redenen. Israël heeft keer op keer gewaarschuwd dat het de Iraanse troepen niet in de buurt van de grens zal toestaan, en het Russisch-Amerikaanse staakt-het-vuren zou hen op afstand houden.

Hoewel, Washington en Moskou zullen misschien niet overwegen om Hezbollah-strijders in Syrische uniformen – of IRGC-adviseurs die komen om vooruit geschoven stellingen te bezoeken, waaronder een Syrische post op de Hermon berg – te tolereren als een klassieke ‘Iraanse aanwezigheid’. Hezbollah- of IRGC-strijders kunnen inderdaad nu reeds sterk aanwezig zijn in Syrische posities op de Hermon berg.

In 2018 zal Assad meer hulp dan ooit nodig hebben van Iran en Hezbollah om zijn regime te stabiliseren en kan het een Iraans-sjiitische marionet worden. Hij houdt niet veel meer over om enthousiast over te zijn. De soennitische vijanden van zijn regime, die de meerderheid vormen in het land, zijn nog steeds vijandig. Syrië is failliet als een land, met honderdduizenden doden, miljoenen gewonden en een verwoeste infrastructuur.

Maar hij houdt voor zichzelf wel iets belangrijks over: hij overleefde de Arabische lente. Dat is iets dat niet veel van de huidige leiders in de Arabische wereld kunnen zeggen. En overleven is de naam van het spel voor iedereen.

door Avi Issacharoff


Bronnen:

♦ naar een artikel van 31 december 2017 van Avi Issacharoff “Assad may have retaken the Syrian Golan, but Iran is pulling the strings” op de site van The Times of Israel

Advertenties