Schokkend foto essay uit Polen: ‘Matzevot (Joodse grafstenen) voor dagelijks gebruik’

matzeivot1Een koeienstal in Starowola nabij Parysów, een dorpje in oost-centraal Polen. Met een patchwerk van verbrijzelde Joodse grafstenen werden wat poorten toegemetst.

Sprakeloos. Voor wie wil weten wat er met het Joodse erfgoed in Polen is gebeurd (en nog gebeurt!), zoveel jaren na de Tweede Wereldoorlog, moet beslist het volgende foto essay Matzevot for Everyday Usebekijken van fotograaf Łukasz Baksik. Wie met dergelijke minachting omgaat met zulk delicaat erfgoed van een vermoord volk, daar kan men van verwachten dat hij niks geleerd heeft uit de geschiedenis en er wellicht ook weer klaar voor staat om ze te herhalen.

Enkele plaatjes heb ik overgenomen, voor een vollediger overzicht klikken op de links onderdaan het artikel.


wall05aChristen begraafplaats, een protestants familiegraf in Gołkowice, een dorpje in het zuiden van Polen. Joodse grafstenen werden opnieuw gebruikt. Op de achterkant zijn hun namen nog te lezen…

Tussen 2008 en 2012 is de fotograaf Łukasz Baksik – een rondtrekkende documentarist en typologist – zijn land van origine Polen doorgetrokken, om op pijnlijk nauwkeurige wijze op beeld vast te leggen de wijzen waarop de Joodse grafstenen – of matzevot – in zowel landelijke dorpen als steden waren geplunderd en opnieuw aangewend werden voor huiselijk gebruik.

Matzevot fotografeerde ogenschijnlijk gewone straatstenen op binnenplaatsen en gangen, die bij nader toezien werden bedekt met verbrijzelde of op maat gezaagde stoepranden en straattegels. De grafstenen werden gebruikt om een muur te verstevigen, om een koeienstal te metsen, een pergola in een stadspark of een zandbak voor de kinderen te construeren.

Andere grafstenen werden gerecupereerd om opnieuw te dien als grafstenen van christen begraafplaatsen. Andere stenen werden gebruikt om paden aan te leggen zodat men niet door de modder moest lopen.

wall01a

Speelplein van een schooltje Kazimierz Dolny, een stad in het oosten van Polen. De school werd in de jaren 1950 gebouwd bovenop een Joodse begraafplaats. Op het speelplein wordt basketbal gespeeld en het terrein omsloten door gemetste muren. Op het eerste zicht niks aan de hand.

De volgende twee plaatjes laten wat meer zien… De grafstenen werden ter plaatse gebruikt om de muren op te trekken… De schooldirecteur maakte zich het minste zorgen. Hij zag er niets verkeerds in om kinderen dagelijks te laten rotzooien tussen ingemetste matzevots. 😦

wall02a
wall03a


Bronnen:

  1. Elder of Ziyon: Unspeakable photo essay on desecrated Jewish gravestones in Poland [lezen]
  2. Tablet Magazine: Poland’s Undead Gravestones door Stefan Lorenzutti [lezen]
  3. Łukasz Baksik: Matzevot for Everyday Use [lezen]
Advertenties

5 gedachtes over “Schokkend foto essay uit Polen: ‘Matzevot (Joodse grafstenen) voor dagelijks gebruik’

  1. De dierenwereld is een stuk humaner dan de beestelijkheid van vele mensen!

    De menselijkheid van de mens is een van de méést overschatte termen!

    Like

  2. Als zo’n muur in Nederland zou staan zou ik het persoonlijk slopen, wat een schoften!

    Alleen Hugo, het bijschrift bij het grafsteen klopt niet, er zijn namelijk geen protestanten in Polen, het land is voor 100 procent katholiek.
    Het juiste bijschrift moet zijn:

    “Rooms-katholieke begraafplaats, een katholiek familiegraf in Gołkowice, een dorpje in het zuiden van Polen. Joodse grafstenen werden opnieuw gebruikt. Op de achterkant zijn hun namen nog te lezen…”

    Like

  3. De Poolse bevolking is overwegend katholiek. De aanwezige minderheden zijn Protestants en Islamitisch (Tartaren).

    De gefotografeerde onderwerpen betreffen allemaal objecten gemaakt in de late jaren 40 en 50. Joden waren er amper meer in Polen en dus wist ook niemand precies de waarde van deze bouwmaterialen. Want dat was het, bouwmateriaal.

    Nu doen alsof alle Polen anti-semitisch zijn/waren is onterecht. Bij het deel die dit wel is mag als verzachtende omstandigheid de geschiedenis worden aangevoerd. Vooral in het Oosten van Polen, Rusland en Oekraine is voornamelijk de boerse bevolking het Arenda tijdperk niet vergeten. In veel dorpjes worden hierover nog wel dorpsverhalen verteld.

    Wat betreft de vervolg van Joden in WW2 zijn er velen die zich moeten schamen. De meest hypocriete echter bevinden zich in Nederland. Toen deden velen niets, na de oorlog nam men bezit van hun eigendommen nu staat ze bij een gedenksteen te snotteren. En ja, hoe schokkend ook… hieronder bevinden zich ook Joden.

    Like

Reacties zijn gesloten.