Eindresultaat: Netanjahoe wellicht opnieuw premier; Yair Lapid zorgt voor grootste verrassing

verkiezing-results2

Laatste update: heden 11u59′

Deze ochtend werden de eindresultaten bekend van de Israëlische parlementsverkiezingen voor de 19de Knesset. De coalitielijst van premier Benjamin ‘Bibi’ Netanjahoe wordt opnieuw de grootste formatie met 31 zetels, een aanzienlijke terugval van de huidige 42 zetels maar voldoende voor Bibi om voor een nieuwe ambtstermijn te gaan. Voor de grootste verassing zorgde nieuwkomer Yair Lapid met zijn nieuwe centrumpartij Yesh Atid die van uit het niets 19 zetels grijpt in de Knesset.

66,66 procent van de Israëliërs togen naar de stembus, het hoogste percentage sinds 1999. Meer dan 80 procent van de IDF soldaten stemden eveneens. Naar schatting ging slechts ca. 30 procent van de Israëlische Arabieren stemmen en eveneens opmerkelijk is het feit dat 63 procent van de gevangenen van Israël eveneens hun stem uitbrachten. Zowat 7 procent van de stemmen gingen verloren, doordat ca. 250.000 kiezers op zogeheten nichepartijen stemden, waardoor 9 parlementszetels “verloren” werden en naar de winnende partijen gingen (er namen 32 partijen deel, waarvan 20 geen enkele zetel haalden.)

Yair Lapid is in Israël een erg bekende figuur, vooral van de televisie als ankerjournalist van Kanaal 2, als redacteur van de grootste Israëlische krant Yedioth Ahronoth (op het Internet beter bekend als Ynet News) en als auteur van zeven boeken. Hij wordt algemeen beschouwd als een politiek gematigde centrumfiguur. Een citaat van hem dat hij op 20 januari 2013 op zijn Facebookpagina plaatste, is misschien een indicatie van wat we van hem mogen verwachten:

“I do not think that the Arabs want peace, I want to be rid of them and put a tall fence between us and them, to maintain a Jewish majority in the Land of Israel.” [bron]
[“Ik denk niet dat de Arabieren vrede willen, ik wil ze liever allemaal kwijt en een hoog hekken optrekken tussen ons en hen, om een Joodse meerderheid te bewaren in het Land van Israël.”]

Uit de eerste analyses (zie hieronder Shmuel Rosner) blijkt dat de Israëliërs opnieuw voor Netanjahoe hebben gekozen maar hem wil omringen met nieuwe gezichten. Ook Naftali Bennett heeft vrij goed gescoord en verdubbelt zijn aantal zetels van 5 (2009) naar 11 zetels. Op papier heeft Netanjahoe met Bennett en Lapid reeds een meerderheid van 61 zetels, maar die is wel erg krap.

Algemeen wordt verwacht dat Bibi er nog een 4de partner zal bijnemen, wellicht een Joods orthodoxe partij Shas (11 zetels) of Verenigd Tora Judaïsme (7 zetels). Ook het huidige Israëlische kabinet bestaat uit zes partijen (Likoed, Ysrael Beitenu, Onafhankelijkheidspartij, Joods Huis, Shas en Verenigd Tora Judaïsme). In diezelfde formatie zouden nog steeds 60 zetels worden behouden, geen meerderheid weliswaar. Yair Lapid zal zeker in het nieuwe kabinet moeten zetelen van Netanjahoe, wil hij premier blijven.

In feite niks ongewoons met 3 (of meer) partijen moeten regeren. Vergelijk bv. met de huidige Belgische regering van premier Elio Di Rupo, die werd samengesteld uit maar liefst 6 verschillende partijen. In elk geval heeft hij met die feitelijke meerderheid van 61 zetels een stevige troef op zak om andere partijen onder druk te zetten om een goed onderhandeld regeringsakkoord af te dwingen.

Aan de linkerzijde werden eveneens goede scores genoteerd. Zo verdubbelt de Arbeidspartij met Shelly Jachimowich het aantal zetels van 8 naar 15 zetels en het extreemlinkse Meretz gaat van 3 naar 6 zetels. Grootste ontgoocheling is wellicht Tzipi Livni, vroeger boegbeeld van Kadima, die met 6 zetels voor haar nieuwe partij compleet teleurstelt. Kadima zelf wordt bijna volledig van de kaart geveegd en duikelt van 21 zetels (2009) naar amper 2 zetels.

Ook de Arabische lijsten wisten zich te handhaven, alhoewel de opkomst onder Israëlische Arabieren over het algemeen erg laag was. Balad haalde net de kiesdrempel en de drie partijen samen, Balad, Hadash en Verenigde Arabische Lijst Ta’al, behaalden 12 zetels, dat is eentje meer dan in 2009.

Video: Wie is Yair Lapid? [nieuwe partij Yesh Atid]
Analyse van Shmuel Rosner, politiek redacteur van The Jewish Journal


Bronnen:

  1. The Jewish Journal: Who is Yair Lapid [lezen]
  2. Ynet News: 19th Knesset to see Right, Left virtually tied [lezen]
  3. Arutz-7: Lapid: I Want to be Rid of the Arabs door Gil Ronen [lezen]
  4. The Algemeiner:
    – Labor Party Leader Yachimovich Will Attempt to Thwart Netanyahu From Forming Government door Zach Pontz [lezen]
    – As Israel’s Yair Lapid Surprises in Elections He Draws Comparisons to Obama and Reagan [lezen]
  5. The Times of Israel:
    – Let the arithmetic begin door Raphael Ahren [lezen]
    – Poor showing means Netanyahu may need Lapid for coalition door Josef Federman [lezen]
    – The untried colors of Bennett door David Horovitz [lezen]