Einstein en het vredesproces in Israël

Einstein en het vredesproces in Israël

door Yochanan Visser

Albert Einstein definieerde krankzinnigheid als volgt: “Hetzelfde (principe) keer op keer herhalen en toch verschillende resultaten verwachten”.  Deze definitie lijkt volledig van toepassing op de deze week begonnen indirecte besprekingen tussen Israel en de Palestijnse Autoriteit onder auspiciën van de Obama regering.

Zeventien jaar na het begin van het Oslo proces zijn de partijen weer terug bij af. De formule uit de tijd van de Madrid conferentie moet de Oslo sfeer terugbrengen. Toen maakte euforie over vrede nog deel uit van het rationele denken over dit conflict. Het rationele denken in 2010, houdt voornamelijk in dat iedereen verwacht dat de besprekingen op niets zullen uitlopen. Dat is begrijpelijk, alle essentiële factoren die nodig zijn om tot vrede te komen ontbreken op dit moment.

Obama is er echter van overtuigd dat het Israëlisch Arabisch conflict de basis vormt van alle problemen die er in dit deel van de wereld bestaan. Dus wordt er weer koortsachtig heen en weer gependeld tussen Jeruzalem en Ramallah. De Amerikaanse president die gekozen werd onder het motto “Yes we can” heeft inmiddels al wel ervaren dat in het Midden Oosten “No we can not” het motto is.

Illegale besprekingen

Mahmoud Abbas, de president van de Palestijnse Autoriteit heeft zich alvast ingedekt tegen het laten mislukken van de besprekingen. Tot twee keer toe nam hij de ongebruikelijke stap om de Arabische Liga te laten beslissen over het hervatten van de besprekingen met Israel.

Daarna moest een speciale zitting van de PLO definitief het groene licht geven. Dat was ietwat problematisch door het ontbreken van voldoende leden om de beslissing goed te keuren. De Internationale Arabische krant Al Quds Al Arabi berichtte dat Abbas daar een oplossing voor bedacht. Hij voegde tijdelijke leden toe aan het uitvoerend orgaan binnen de PLO.

Op het moment dat er eventueel een principe akkoord op tafel zou liggen zal hierdoor ongetwijfeld gewezen gaan worden op de onrechtmatigheid van de besprekingen op zich. Eerder gebeurde iets dergelijks met de Oslo akkoorden. Bovendien is Abbas een president zonder mandaat omdat de verkiezingen voor het presidentschap van de PA voor onbepaalde tijd zijn uitgesteld en zijn termijn in januari verstreek.

Kern van het conflict

De Israëlische regering lijkt al evenmin overtuigd van de mogelijkheid dat deze besprekingen tot een oplossing van het conflict gaan leiden. De afgelopen week gaven diverse ministers op sleutelposities in de regering, blijk van diep pessimisme. Dat heeft alles te maken met het verschil in visie op de grondoorzaak van het conflict tussen buitenlandse- en de Israëlische leiders.

Voor de VS en de EU lijkt het conflict nog altijd te gaan over grenzen en het bouwen van huizen voor Joden op plaatsen waar men de Palestijnse staat wil zien. De vorige- en de huidige Israëlische regering hebben echter het conflict anders gedefinieerd. De kern van het conflict is de Arabische weigering om Israël als Joodse staat in het Midden Oosten te erkennen, zegt de Israëlische regering en met haar vele Midden Oosten experts.

Terwijl alle aandacht wereldwijd uitgaat naar de huizen die Israël wel of niet bouwt, wijst de Israëlische regering bijvoorbeeld op het fundamentele probleem van de Palestijnse ophitsingcampagnes tegen Israël. Een recent rapport van Palestinian Media Watch bracht dit probleem opnieuw treffend in beeld.

Maar het simpel bekijken van een recente You Tube van Hamas TV waarin een oud bloedsprookje over joden nieuw leven ingeblazen wordt zegt feitelijk genoeg. De regering van Netanyahoe heeft nu besloten om een monitor mechanisme in te stellen dat de ophitsing in beeld moet brengen. Na Israëlisch aandringen besloot Obama de zaak ook bij Abbas aan te kaarten. In een recent telefoongesprek werd Abbas opgeroepen maatregelen te nemen tegen dit diepgewortelde fenomeen.

Jeruzalem

Afgezien van het probleem van de ophitsing tegen Joden en Israël lijkt de kwestie Jeruzalem nu in de eerste fase van de besprekingen al het breekijzer te worden. De Palestijnen willen tijdens de besprekingen een bouwstop in Jeruzalem, Israel zal niet aan deze eis voldoen. Inwilliging van deze eis zou een feitelijke erkenning inhouden van de Palestijnse claim op Jeruzalem als hoofdstad van een Palestijnse staat. Jeruzalem werd om die reden tijdens het Oslo proces buiten de besprekingen en de akkoorden gelaten.

Deling van de Israëlische hoofdstad lijkt alleen bespreekbaar voor zover het de nieuwere Arabische wijken betreft. In geen geval wil Israel terug naar de situatie tussen 1948 en 1967, toen Jeruzalem Oost onder Jordaans bestuur viel. De oude stad was toen ontoegankelijk voor Joden en Christenen en Joodse wijken werden gesloopt door Jordanië. Door deze de facto etnische zuivering kwam een eind aan de grote Joodse aanwezigheid in Jeruzalem Oost.

Positieve ontwikkelingen

De positieve ontwikkelingen op de grond in de West Bank, zoals de opheffing van beperkende maatregelen voor de Palestijnse bevolking door Israel en het werken aan de opbouw van staatsinrichting en economische vooruitgang door premier Salaam Fayad moeten niet opnieuw verkeerd worden beoordeeld. Voor en tijdens het Oslo proces was er ook sprake van ongekende vrijheden en een economische boom, dat weerhield de Palestijnen er niet van de tweede Intifada te lanceren.

De acties van Fayad ten opzichte van de beperking van de vrije handel in de West Bank en de poging om het OECD lidmaatschap van Israel te saboteren staan haaks op de goodwill gebaren die Israel het afgelopen jaar maakte. Bovendien laat het zien dat de inhoud van het begrip” vrede” nog altijd niet is doorgedrongen tot Abbas en Fayad. De al bestaande co-existentie tussen Palestijnen en Joden op de West Bank is aan hen niet besteed. Palestijnen die handel drijven met Joden, maakten deze week dan ook het vinger gebaar toen hen om een mening over de boycot politiek van de PA werd gevraagd.

Acceptatie Israël

Hét probleem dat terecht door de Israëlische regering wordt gezien als hét struikelblok voor een eventuele oplossing van het 100 jarige conflict is de Arabische weigering om een Joodse staat in het Midden Oosten te accepteren.

Een recent onderzoek onder Arabieren in diverse Arabische landen bracht dit kernprobleem haarscherp in beeld. De deelnemers aan het onderzoek werd de volgende vraag voorgelegd: Islam definieert uw staat, zou u – onder de juiste omstandigheden – bereid zijn een Joodse staat Israel te accepteren?

Slechts 20 % van de ondervraagden antwoordde dat men daartoe bereid was. In Egypte was 26% van de ondervraagden daartoe bereid in Jordanië slechts 9 %. Maar 20 % is nog altijd beter dan de 0 % score onder de Arabische leiders inclusief Abbas en Fayad. De Palestijnse leiders blijven in het Arabisch vasthouden aan de droom van een Groot Palestina op het grondgebied van Israel. In schoolboeken en in de media van de PA wordt de Palestijnen nog altijd voorgehouden dat Israel feitelijk niet bestaat.

Einstein’s definitie

Uit de gegevens van de Pechter poll blijkt duidelijk dat zelfs in staten waarmee Israel een vredesakkoord heeft (Jordanië en Egypte) de bevolking nog altijd de Joodse buurstaat niet heeft geaccepteerd.

Dit is de kern van het conflict en daarom zal de land voor vrede formule opnieuw tot mislukken gedoemd zijn. De enige juiste formule zal gebaseerd moeten zijn op acceptatie van een Joodse staat die in vrede leeft met de Moslimstaten in het Midden Oosten, vrede voor vrede dus.

De buitenlandse bemiddelaars doen er goed aan dit kernprobleem eindelijk te erkennen en op tafel te leggen. Het zal hen helpen de Einstein definitie niet opnieuw toe te passen op het zoveelste vredesproces.


Bronnen: Het Vrije Volk: Einstein en het vredesproces in Israel door Yochanan Visser van 14 mei 2010; Yochanan woont al vele jaren in Israël, is van Nederlandse origine en algemeen manager van de bekende Israëlisch-Nederlandse Israel Facts monitorgroep. Hij is tevens een gekend Midden-Oosten publicist, die regelmatig artikels schrijft onder meer voor De Volkskrant en Het Vrije Volk. Hij is ook researcher voor de onlangs opgerichte organisatie Missing Peace.

Advertenties