De duistere religieuze kant van Israël (pleidooi voor een seculiere maatschappij)

Birkat hachama, zonnefeest elke 28 jaar
Birkat hachama, zonnefeest elke 28 jaar op woensdagochtend, de 4de dag nadat de aarde werd geschapen nu 5.769 jaar geleden, althans toch volgens de Joods-religieuze kalender...

Enkele dagen nadat tienduizenden Joden in Israël gespannen naar de hemel keken en de horizon aftuurden om de eerste zonnestralen op te vangen om ‘de terugkeer van de zon op het punt waarop de aarde werd geschapen’ te vieren (zie ook Birkat hachama op Joods Actueel: Eens om de 28 jaar wordt de zegenspreuk voor de zon opgezegd) en miljoenen Israëli ’s tijdens de Pesach (Pasen) met vreugde uit het boek de Hagadda voorlezen en de genocide afroepen over hun Egyptische tirannen – de jihad door middel van het zenden van verschrikkelijke plagen en het verdrinken van kinderen in Egypte- wordt het tijd dat we het kunnen toegeven: We leven in een religieus land.

Dat is zo het geval tijdens deze Paasvakantie, wanneer het in sommige plaatsen onmogelijk is om gedesemde producten te vinden, wanneer het rabbinaat in de supermarkten probeert speciale computerprogramma’s te installeren om de verkoop te verhinderen van gedesemde levensmiddelen, wanneer Opperrabbijn Yona Metzger aan rabbijn Yaakov Israël Ifergan vraagt om zijn volgeling Nochi Dankner het programma te laten installeren in zijn supermarkten en als de koeien van ons land op een zuurdesem-vrij dieet worden gezet.

We moeten toegeven dat deze samenleving nogal duistere religieuze aspecten heeft. Buitenlanders die toekomen in Israël kunnen zich terecht afvragen in welk land ze zijn aangekomen: Iran, Afghanistan of Saoedi-Arabië? In ieder geval is het niet in de liberale, seculiere en verlichte samenleving die het pretendeert te zijn. De handen van dieven hoeven niet te worden afgehakt, noch moeten de vrouwen hun aangezicht bedekken, om een religieus land te zijn. Net zoals een bezet land, dat aan 3,5 miljoen van haar inwoners fundamentele burgerlijke rechten ontzegt, heeft Israël niet het recht om zich ‘de enige democratie in het Midden-Oosten‘ te noemen. Een land waar een week lang vanwege zijn godsdienst geen gewoon gebakken brood te verkrijgen is, kan zichzelf nu eenmaal niet als seculier en liberaal promoten.

Jerusalem, vrijdag 12 september 2008: een orthodoxe Jood passeert een bord met kledingvoorschriften voor vrouwen in een bepaalde wijk
Jeruzalem, vrijdag 12 september 2008: een orthodoxe Jood passeert een bord met kledingvoorschriften voor vrouwen die een bepaalde wijk betreden

Uiteindelijk zijn in een aantal van onze steden handelszaken die geopend op zaterdag toch toegenomen, zoals dit  vóór  de  rellen aan de Heichalbioscoop in Petah Tikva het geval was. De doden kunnen eindelijk worden begraven in een burgerlijke ceremonie in ruil voor een handvol centen. Maar dat is niet voldoende om onszelf een seculiere samenleving te kunnen heten. We moeten onszelf niks wijsmaken: van de wieg tot in het graf, van het huwelijk tot aan de echtscheiding, wordt bijna alles in religie ondergedompeld.

In geen enkel ander land zijn er straten zonder bussen en sporen zonder treinen te zien op de sabbat. Geen enkele andere luchtvaartmaatschappij – behalve dan El Al – sluit haar luchthaven één dag per week. Koude schotels op de sabbat in ziekenhuizen en hotels zijn ook iets wat elders niet gezien wordt. Wegen die op pijlers rusten vanwege het bestaan van oude begraafplaatsen – een soort van heidens ritueel van zij die van buiten naar binnen kijken – en de scheiding van mannen en vrouwen in een aantal buslijnen zijn eveneens onbekend in democratische landen. Religie werd hier nooit helemaal gescheiden van de staat: hand in hand houden zij toezicht over onze manier van samenleven.

De Orthodoxe samenleving en haar leiderschap moet deze toestand niet verweten worden. De orthodoxe en ultra-orthodoxe gemeenschap hebben het recht om alles te doen wat ze kunnen om hun geloofstrouw te tonen aan de seculiere meerderheid. Het is de schuld van de seculieren zèlf. Net zoals het niet de schuld is van de Yeshiva-studenten en hebben zij ons dit ook niet opgedrongen, is het de schuld van de seculiere meerderheid die dit heeft toegelaten, zoals dit ook het geval is met de andere aspecten van ons leven. Wij, de seculiere mensen, zijn de schuld van dit alles. Wij zijn het die eraan hebben toegegeven. Net zoals het geval is bij de tirannie van een andere minderheid van kolonisten die de meerderheid terroriseren, is dit hetzelfde als met de tirannie van de ultra-orthodoxe: de tirannie kan enkele bestaan omdat de seculiere meerderheid besloten heeft om er zich aan te onderwerpen.

Acre, 8 december 2008. Jom Kipoer rellen wanneer een man een man het gewaagd heeft zijn auto te besuturen op deze religieuze hoogdag
Acre, 9 oktober 2008. Jom Kippoer rellen aangestoken door orthodoxe Joden, wanneer een man het waagde een auto te besturen op deze religieuze hoogdag

Dus ga niet klagen bij de religieuze mensen. De seculieren zijn in de meerderheid en de macht om dit beeld te wijzigen ligt volledig in hùn handen. Als de meerderheid opstaat en zich niet zou overgeven aan de minderheid, zouden de bussen weer rijden en zou er weer brood verkocht mogen worden tijdens de Pesach feestdagen.  Maar het zou wel eens kunnen zijn dat we veel meer religieus zijn dan we bereid zijn om toe te geven. We blijven het imago van een seculiere  maatschappij hooghouden, maar in essentie zijn we religieus.

Als we nu maar eens bereid waren te erkennen en te stoppen met te doen alsof we seculier zijn. Het is ook altijd hetzelfde, een samenleving die pretendeert Westers en verlicht te zijn kan zich dit niet blijven wijsmaken door tezelfdertijd een dergelijke religieuze en compleet voorbijgestreefde levensstijl te blijven voorstaan. Er is sinds onze schooltijd niet veel veranderd, die tijd van vroeger, toen van ons nog werd verwacht dat we de Bijbel kusten wanneer we die per ongeluk op de grond lieten vallen. Dus, laat ons met zijn allen voluit genieten van de matses [Joods paasbrood] en laat ons niet vanachter een plastieken gordijn in de supermarkt stiekem een blikje bier opentrekken, maar laten we het eindelijk met een gerust geweten toegeven: we zijn (bijna) een staat geregeerd door een religieuze wet. Lees ook op deze blog: Religieuze partijen drukken belangrijke stempel op het openbare leven in Israël

Bron: Oorspronkelijke titel: The dark religious side of Israel – (aka ‘A state governed by religious law’) is een artikel van Gideon Levy, correspondent voor Haaretz; vrij vertaald en bewerkt door Brabosh.

Een gedachte over “De duistere religieuze kant van Israël (pleidooi voor een seculiere maatschappij)

Reacties zijn gesloten.