Anti-Zionisme is antisemitisme

Afgelopen donderdagavond 6 mei woonde ik de Holocaust-herdenking bij aan het monument op het einde van de Belgiëlei te Antwerpen, naar jaarlijkse gewoonte georganiseerd door het Forum der Joodse Organisaties (FJO). Die herdenking wordt plechtig en voluit genoemd: ‘Dag van de Overwinning, voor de democratie en de herdenking van de door nazi-Duitsland gepleegde genocide.’ Een hele mond vol, om toch maar te onderstrepen dat herdenkingen zoals dit nodig zijn, door te blijven herinneren aan de gruwel die zich in de geschiedenis heeft afgespeeld om aldus te beletten dat die zich ooit nog zal herhalen.

Tot slot kreeg ik naar het einde toe een prima [engelstalige] toespraak van de Italiaan Emanuele Ottolenghi, te beluisteren. Ottolenghi had het in directe en duidelijke bewoordingen over het bestaansrecht en het recht op veiligheid van de Joodse staat Israël. Hij waarschuwde voor de [nucleaire] dreiging die uitgaat van het regime in Iran en haar president de negationist en notoire antisemiet Ahmadinejad.

De hierna volgende tekst van Emanuele Ottolenghi dateert van november 2003, nu  bijna zeven jaar geleden, maar lijkt wel voor de eeuwigheid te zijn geschreven. De woorden van Ottolenghi bevestigen wat ik her en der op deze blog maar blijf herhalen: het antisemitisme heeft vele gedaantes en de meest recente vorm is die van het anti-zionisme. Wie zich net zoals ik afvraagt waarom dat, telkens wanneer er wat gebeurt in Israël, er hier in België ruiten moeten sneuvelen van Joodse handelszaken, brandbommen worden gegooid naar Joodse scholen en synagogen, Joden worden aangevallen op straat enz., met andere woorden het onbetwistbare en bijzonder onheilspellende bewijs dat  door de tegenstanders van de Joodse staat en de pro-Palestijnse lobby, de Joden in de wereld collectief verantwoordelijk worden gesteld voor de daden van Israël, en meent dat ordinaire Jodenhaat uit de oude doos hier aan de basis ligt, kan hieronder een verklaring vinden.

Straatactie tegen Israël in New York City, 27 januari 2010. Honderden strookjes Kill Jews worden uitgestrooid in de straten van Brooklyn. Let wel: er staat niét Kill Zionists of Kill Israelis, nee er staat wèl: Kill Jews

Anti-Zionism is anti-semitism

Achter veel van de kritiek op Israël schuilt veelal haat jegens de Joden
door Emanuele Ottolenghi

“De Shoah vergelijken met het conflict in het Midden-Oosten is het ene demonizeren en het andere banalizeren. Wanneer alle demonen gelijk zijn, is er geen demon meer.” (Prof. E. Ottolenghi)

Is er een verband tussen de manier waarop de kwestie Israël wordt voorgesteld en antisemitisme? Verdedigers van Israël klagen aan dat achter kritiek op Israël er soms een veel sinistere agenda schuilt, die gevaarlijk grenst aan antisemitisme. Critici zijn het daar heftig oneens over. Naar hun mening zijn openbare aanvallen op Israël niet misplaatst, noch de bron van anti-joodse sentimenten: Israël’s gedrag is verwerpelijk en dat zijn de Joden die dat verdedigen ook.

Joodse verdedigers van Israël worden vervolgens door hun critici afgeschilderd als zouden zij een excuus zoeken om Israël te rechtvaardigen, projecteren Joodse paranoia die wordt voorgesteld als een zogenaamde ‘typisch’ Joodse eigenschap van ‘samenklonteren’, zelfs wanneer die verdediging moreel onverdedigbaar is. De pleitbezorgers van Israël verdienen de vijandigheid die ze krijgen, zo luidt de redenering; het zijn zij die zich opnieuw zouden moeten bezinnen.

De boodschap is duidelijk: om vrede in het M-O te brengen moeten de Joden worden vermoord. Waar die Joden zich bevinden wordt niet expliciet vermeld m.a.w.: overal dus

Het leidt geen twijfel dat de recente golf van antisemitisme gekoppeld is aan het Palestijns-Israëlische conflict. En het staat ook buiten kijf dat het Israëlisch beleid soms de kritiek krijgt die het verdient. Daar is op zich niks mis mee en daar is niet eens van op afstand iets antisemitisch aan in het afkeuren van het Israëlische beleid. Niettegenstaande, mist deze discussie – met de nadruk dat er een verschil is tussen antisemitisme en anti-zionisme – het cruciale twistpunt. De verdedigers van Israël willen niet dat critici de mond worden gesnoerd door te zwaaien met de boeman van het antisemitisme: in plaats daarvan, maken ze zich zorgen over de vorm die de kritiek aanneemt.

Als kritiek op Israël werkelijk tegengesteld zou zijn aan antisemitisme, zouden ze niet de traditionele antisemitische thema’s mogen herhalen achter het anti-Israël spandoek. Wanneer dergelijke thema’s – zoals de zogenaamde Joodse samenzwering om de wereld te regeren, het koppelen van Joden met geld en media, het beeld van de kromneuzige gierige Jood, het bloedsprookje, het kleinerende gebruik van Joodse symbolen, of de traditionele christelijke anti-Joodse beeldtaal – worden gebruikt om de Israëlische acties te beschrijven, moeten we ons zorgen maken en luid protesteren. Kamerlid Tam Dalyell (Labour) betreurt de invloed van ‘een Joodse kliek’ op het Britse buitenlandse beleid, een Italiaanse cartoonist vorig jaar beeldde de Israëlische belegering van de Geboortekerk in Bethlehem uit als een poging om Jezus ‘opnieuw’ te doden. Is het noodzakelijk om te roepen over een ‘Joodse samenzwering’ of Israëli’s afbeelden als Christus-moordenaars om te fulmineren tegen het Israëlische beleid?

Het feit dat de beschuldigingen van antisemitisme worden afgedaan als paranoia, zelfs wanneer antisemitische beeldvorming wordt gebruikt, is een uitvlucht. Israël verdient het om te worden beoordeeld met dezelfde normen die ook voor anderen gelden, niet door de normen van de utopie. Israël eruit halen volgens een onmogelijk hoge standaard die op geen enkel ander land wordt toegepast roept volgende vraagtekens op: waarom een dergelijk verschil in benadering en behandeling van Israël?

Klassieke antisemitische beeldtaal, in dit geval het eeuwenoude bloedsprookje, wordt gebruikt om Israël en haar beleid te demonizeren. Op de beker bloed waar Israëlisch ex-premier Ariel Sharon van drinkt, staat in het Arabisch: Het bloed van Palestijnse kinderen

Ondanks geërgerde ontkenners, maken sommige critici van Israël gebruik van antisemitische stereotypen. In feite gebruiken ontkenners vaak een masker van fatsoen aan het anders maatschappelijk onaanvaardbare antisemitisch discours. Veel stellen dat Israël gelijk is aan het nazisme, en staven die bewering als volgt dat “de slachtoffers van gisteren de daders zijn van vandaag daders.” Vorig jaar schreef Louis de Bernières in de Independent dat “Israël tactieken heeft aangenomen die doen denken aan de nazi’s.” Deze vergelijking tussen slachtoffers en moordenaars ontkent de holocaust. Erger nog, het voorziet haar van een rechtvaardiging met terugwerkende kracht: als de Joden inderdaad zo slecht blijken te zijn, misschien hebben ze dan wel gekregen wat ze verdienden. Anderen spreken van zionistische samenzweringen die de media domineren, de Amerikaanse buitenlandse politiek manipuleren, de wereld regeren en de Arabieren onderdrukken. Door het beschrijven van Israël als de wortel van alle kwaad, bieden zij het taalkundige mandaat en de morele rechtvaardiging om het te verwoesten. En met behulp van antisemitische instrumenten om dit doel te bereiken, tonen ze hun ware antisemitische gezicht.

Het blijft natuurlijk een open vraag of dit van toepassing is op anti-zionisme. Het is een ding om bezwaar te maken tegen de gevolgen van het zionisme, om te suggereren dat de historische kostprijs van de realisatie ervan te hoog was, of door te beweren dat de Joden beter af zijn wanneer zij een verstrooide en staatloze minderheid zijn. Dit is een serieus argument, op basis van belangen, morele claims en een interpretatie van de geschiedenis. Maar dit is geen anti-zionisme. Het zich verzetten tegen het wezen van het zionisme en het weigeren van haar politieke nazaat, de staat Israël, te aanvaarden als een legitieme entiteit, heeft echter meer gevolgen. Zionisme bestaat uit het geloof dat de Joden een volk zijn en als zodanig recht hebben op zelfbeschikking net zoals alle andere naties.

Afbeelding rechts: De Menorah op de Meir in Antwerpen werd in de nacht van vrijdag 26 op zaterdag 27 december 2008 door ‘onbekenden’ vernield. Hij zal niet meer worden opgericht. Dit was geen toevallige daad van vandalisme: het was namelijk de eerste dag van het Gazaconflict – Operation Cast Lead – wanneer het IDF raketinstallaties en stellingen van Hamas in de Gazastrook bombardeert om een einde te maken aan acht jaar beschieting met raketten en mortieren van willekeurige burgerdoelwitten in Z-Israël. De vernieling van de Menorah in Antwerpen markeerde het begin van een antisemitische golf van geweld en Jodenhaat die wekenlang over de hele wereld zal rondrazen.

Men zou kunnen suggereren dat het nationalisme een verderfelijke kracht is. In dat geval dient men zich ook te verzetten tegen het Palestijnse nationalisme. Men zou zelfs kunnen betogen dat, hoewel beide claims waarachtig en achtenswaardig zijn, het toch beter zou zijn geweest om Joodse nationale rechten elders te verwerven. Maar de ontkenning van het zionisme, door te beweren dat het zionisme gelijk is aan racisme, gaat veel verder en ontkent de Joden het recht om zich te identificeren, te begrijpen en zich verbeeldend – en zich aldus te gedragen als – een natie. Anti-zionisten ontkennen Joden het recht dat zij al te gemakkelijk en vanzelfsprekend aan anderen schenken, eerst en vooral aan de Palestijnen.

Was u verontwaardigd toen [wijlen premier] Golda Meir beweerde dat er geen Palestijnen zijn? Dan moet je even zoveel verontwaardigd zijn over de insinuatie dat de Joden geen natie zijn. Degenen die tegen het zionisme zijn, proberen het beleid van Israël soms uit te leggen als een product van de Joodse wezen. Vanuit die visie zou Israël niet alleen anders moeten handelen, maar moet het ook ophouden een Joodse staat te zijn. Anti-zionisten zijn bereid om Joden gelijk te behandelen en antisemitische vooroordelen te bestrijden enkel op voorwaarde wanneer de Joden bereid zijn zich te onderscheiden als een natie: de Joden als volk, verdienen geen medelijden en geen rechten, Joden worden enkel als individuen gelijkwaardig bevonden. Aanhangers van deze visie houden van de Joden, maar niet [meer] wanneer de Joden hun nationale rechten laten gelden. Joden die Israël veroordelen en het zionisme afwijzen verdienen hun lof. Het hekelen van Israël is het paspoort naar de volledige integratie. Noam Chomsky en zijn navolgers zijn de nieuwe helden, hun Joodse trots en identiteit drukt zich uitsluitend uit via hun schaamte voor het bestaan van Israël. Zionistische Joden verdienen geen respect, sympathie of bescherming. Het is hun uitdrukking van hun Joodse identiteit via hun identificatie met Israël, die onder vuur ligt.

Het argument luidt dat door de schuld van Israël en haar Joodse steun, vooroordelen brachten die in het beste geval hol klinken en in het ergste geval onheilspellend. Dit argument betekent dat de sympathie voor de Joden afhankelijk is van de politieke standpunten die ze aanhangen. Dit is nauwelijks een uiting van tolerantie. Het sluit Joden uit. Het is antisemitisme.

Zionisme heeft de Joodse historische passiviteit jegens vervolging teruggedraaid en legt de nadruk op het Joodse recht op zelfbeschikking en onafhankelijke overleving. Dit is de reden waarom de anti-zionisten het zien als een pervertering van het Joodse humanisme. Zionisme impliceert de moeilijkheid van het omgaan met soms onmogelijke morele dilemma’s, waarmee de gekende traditionele Joodse passiviteit in de nasleep van de historische vervolging nog nooit werd geconfronteerd. Door het zionisme te ontkennen, argumenteert de antisemiet dat de Jood altijd het slachtoffer moet zijn, want slachtoffers doen nu eenmaal niemand kwaad en verdienen onze sympathie en steun.

Israël maakt fouten net zoals alle andere naties: het is een normale staat. Wat anti-zionisten zo obsceen vinden is dat Israël geen martelaar noch een heilige is. In hun verontwaardiging weigeren zij de nationale bevrijdingsbeweging van dit volk te erkennen. De koppige weigering van Israël om te voldoen aan de uitnodiging om nationale zelfmoord te plegen en daarmee weer die verloren gewaande morele grond te herwinnen, moet veroordeeld worden. De Joden hebben thans recht op zelfbeschikking en dat is precies waar de antisemiet zo’n hartsgrondige hekel aan heeft.

Bron: The Guardian: Anti-Zionism is anti-semitism door Emanuele Ottolenghi van 29 november 2003, vrij vertaald en bewerkt door Brabosh.com op 8 mei 2010; Ottolenghi is uitvoerend directeur van het in Brussel gebaseerde Transatlantic Institute, een organisatie die werd opgericht door het American Jewish Committee, met het doel de banden tussen Europa en de Verenigde Staten aan te halen. Daarnaast is Ottolenghi ook de directeur van de Foundation for Defence and Democracies; Leone Ginzburg Fellow in Israel Studies aan het Oxford Centre for Hebrew and Jewish Studies and the Middle East Centre aan het St Antony’s College, Oxford.