Een foto waarop de Iraanse president Mahmoud Ahmadinejad zijn identiteitskaart in de hoogte steekt tijdens de parlementaire verkiezingen in Iran van 14 maart 2008, heeft onthult dat Ahmadinejad Joodse roots heeft. Een uitvergroting van deze foto leert dat de familienaam van de president die op het document staat vermeld vroeger Sabourjian was – een typische Joodse naam in Iran die ‘wever van kleding’ betekent. De korte notitie die op de kaart werd gekrabbeld suggereert dat de familie van de president haar familienaam naar Ahmadinejkad veranderde nadat zij zich tot de islam bekeerden, kort na zijn geboorte.

De Sabourjians zijn traditioneel afkomstig uit Aradan, de geboorteplaats van Ahmadinejad, en de naam is afgeleid van de ‘wever van de Sabour’, de naam voor de talliet, de Joodse gebedssjaal in het farsi (Perzisch). De naam staat zelfs vermeld op de lijst van gereserveerde namen voor Iraanse Joden die werd opgesteld door het Iraanse Ministerie van Binnenlandse Zaken. Volgens experts, in de krant The Daily Telegraph die het bericht naar buiten bracht, is dit een teken van overcompensatie om zijn verleden te verdoezelen.

Ali Nourizadeh, van het Centrum voor Arabische en Iraanse Studies zegt dat “Dit aspect van de achtergrond van Ahmadinejad heel wat over hem duidelijk maakt. Iedere familie die zich tot een ander geloof bekeert, neemt ook een nieuwe identiteit aan door het oude geloof te veroordelen. Door antisemitische standpunten te verkondigen tracht hij elke verdenking omtrent zijn Joodse roots te maskeren. Hij voelt zich kwetsbaar in een radicale sjiitische maatschappij.”

Staats antisemitisme in Iran

Een in Londen wonende specialist in het Iraanse Jodendom zegt dat het achtervoegsel ‘-jian‘ in het bijzonder aangeeft dat het hier in zijn familie om praktiserende Joden ging. “Hij heeft zijn naam veranderd om religieuze redenen, of op z’n minst deden zijn ouders dat,” zegt de in Iran geboren Jood in Londen. “Sabourjian is een heel gekende Joodse naam in Iran.” Een woordvoerder van de  Israëlische ambassade in Londen zei dat het wat hem betreft niets bijzonders bijdraagt aan de achtergrond van Ahmadinejad. “Het is niet bepaald iets waar we het al over gehad hebben,” zei Ron Gidor, de woordvoerder van de ambassade.

De Iraanse leider heeft niet ontkend dat zijn naam werd veranderd toen zijn familie in de jaren 1950 naar de hoofdstad Teheran verhuisde. Maar hij heeft nooit onthuld waarom die naamsverandering gebeurde of in verband met iets gebracht. Gezinsleden hadden voordien gesproken over een mix van religieuze redenen en economische druk die zijn vader Ahmad, een smid van beroep, dwong om zijn naam te veranderen toen Ahmadinejad amper 4 jaar oud was.

De Iraanse president groeide op om bestemd te worden als ingenieur met een doctoraat in transport management. Hij diende bij de militie van de Revolutionaire Garde vooraleer hij naam zal maken als politieke hardliner in de hoofdstad. Tijdens de presidentiële debatten van dit jaar op de televisie, werd hij aangespoord om toe te geven dat hij zijn naam had veranderd, maar hij negeerde de hoon. Maar Khazali Mehdi, een internet blogger, die op zijn blog had opgeroepen tot een onderzoek naar de wortels van de Ahmadinejad, werd deze zomer gearresteerd. Khazali berichtte reeds in januari van dit jaar op zijn website over de Joodse roots van zijn president. Ahmadinejad heeft regelmatig bittere kritiek geuit op Israël, het bestaansrecht in vraag gesteld en ontkent systematisch de holocaust. Britse diplomaten liepen vorige maand weg van een VN-vergadering nadat de Iraanse president sprak over Israël’s “genocide, barbarij en racisme.”

De Joodse roots van Heydrich

Benjamin Netanyahoe maakte op gepassioneerde wijze komaf met de Iraanse leider op diezelfde VN-top. “Gisteren sprak de man, die roept dat de holocaust een leugen is, van op dit podium,” zei hij. “Amper zes decennia na de holocaust geeft u legitimiteit aan een man, die ontkent dat de moord op zes miljoen joden heeft plaatsgevonden en belooft de Joodse staat van de kaart te vegen. Wat een schande! Wat een aanfluiting van het Handvest van de Verenigde Naties!” Ahmadinejad is altijd openhartig geweest over de nazi’s die het Joodse volk probeerden uit te roeien. “Ze hebben vandaag een mythe geschapen die ze de massamoord op de Joden noemen, en zij achten zich uit principe boven God, de religies en de profeten,” verklaarde hij op de Holocaust conferentie in 2006 in Teheran.

Van Ahmadinejad naar de nazi’s is het inderdaad maar een kleine stap. Het verhaal van Ahmadinejad doet me denken aan SS-Obergruppenführer Reinhard Heydrich, de Beul van Praag, rechterhand van Heinrich Himmler en de praktische uitvoerder van de Endlösung. Op zekere dag was Himmler er achtergekomen dat Heydrich Joodse voorouders bezat. Zijn grootmoeder aan moederszijde, Sarah Mautsch, was vanuit het Jodenkwartier in Nürenberg naar Dresden verhuisd waar zij in 1863 met Heydrichs grootvader Eugen Krantz was gehuwd. Volgens de Rassenwetten van Neurenberg uit 1935 was Heydrich dus een mishling, een kwart-Jood. Heydrich heeft kosten noch moeite gespaard om als chef van de Sicherheitsdienst, alle geboorte-, huwelijks- en overlijdensregisters in handen te krijgen en daaruit alles te verwijderen wat betrekking had op de Jodin Sarah Mautsch. Zelfs de naam op haar grafsteen werd weggeslepen en aangepast.

Voor Himmler vormde Heydrichs Joodse roots helemaal geen beletsel om hem in te schakelen bij zijn grootse plannen: de vernietiging van het Joodse volk. Himmler was al geruime tijd op zoek naar een betrouwbare rechterhand die zijn sinistere plannen ten uitvoer kon brengen: “De Führer had in de strijd tegen de Joden werkelijk geen betere man kunnen uitzoeken dan juist Heydrich. Tegenover de Joden kende hij geen genade.” De rest van het verhaal is bekend. Heydrich werd op 27 mei 1942 door het Tsjechische verzet neergekogeld en overleed een week later aan bloedvergiftiging als gevolg van een infectie van de opgelopen verwondingen. Hij wordt in een aantal van zijn functies opgevolgd door Ernst Kaltenbrunner en zo kan met Operatie Reinhard – genoemd naar zijn bedenker Reinhard Heydrich – de georganiseerde moord op de Joden van Europa voluit worden ingezet en geperfectioneerd worden. Na de oorlog werd Kaltenbrunner op 1 oktober 1946 door het Tribunaal van Neurneberg schuldig bevonden voor oorlogsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid. Hij werd veroordeeld tot de dood door de strop en op 16 oktober 1946 opgehangen.

Bronnen: The Daily Telegraph: Mahmoud Ahmadinejad revealed to have Jewish past van 3 oktober 2009; Het Laatste Nieuws: Ahmadinejad heeft joodse roots van 4 oktober 2009; Radio Free Europe Liberty: Ahmadinejad’s ‘Jewish Family’ van 27 januari 2009; The Guardian: A humble beginning helped to form Iran’s new hard man van 2 juli 2005